Richard Feynman

Pochodzenie i młodość

Richard Phillips Feynman urodził się w Queens w Nowym Jorku 11 maja 1918 roku jako syn Lucille Phillips i Melville'a Feynmana, kierownika sprzedaży, a dorastał w Far Rockaway. Oboje jego rodzice pochodzili z rodzin żydowskich, ojciec urodził się w Mińsku, a matka w Stanach Zjednoczonych w rodzinie polskich imigrantów, i rodzina chodziła co piątek do synagogi, choć już w młodości nazywał się zdeklarowanym ateistą. Uniwersytet Columbia odrzucił go z powodu limitu dla studentów żydowskich, ukończył więc MIT w 1939 roku, a potem obronił doktorat w Princeton w 1942 roku pod kierunkiem Johna Archibalda Wheelera.

Praca i kariera

Od 1943 roku pracował nad bombą atomową w Los Alamos, potem wykładał na Uniwersytecie Cornella od 1945 roku i w Kalifornijskim Instytucie Technologicznym od 1950 roku. W 1948 roku przyczynił się do stworzenia nowej elektrodynamiki kwantowej, teorii oddziaływania światła z cząstkami naładowanymi, wprowadzając diagramy noszące jego imię, które ułatwiają obliczenia i są nadal powszechnie stosowane.

Uznanie

W 1965 roku podzielił Nagrodę Nobla z fizyki z Julianem Schwingerem i Shin'ichirō Tomonagą za fundamentalne prace w dziedzinie elektrodynamiki kwantowej, o głębokich konsekwencjach dla fizyki cząstek elementarnych. Dał też kwantowe wyjaśnienie nadciekłego helu, zbudował z Murrayem Gell-Mannem model rozpadu słabego, a na początku lat sześćdziesiątych prowadził kurs wydany jako Feynmana wykłady z fizyki. Poproszony w 1967 roku o udział w książce o żydowskich laureatach Nagrody Nobla, odmówił, pisząc, że wybieranie dla pochwały cech pochodzących z rzekomo żydowskiej dziedziczności otwiera drogę wszelkim bzdurom teorii rasowej.

W 1986 roku, jako członek komisji badającej utratę wahadłowca Challenger, pokazał na transmitowanym w telewizji przesłuchaniu, za pomocą zacisku i lodowatej wody, że materiał jego uszczelek pierścieniowych traci w zimnie sprężystość. Zmarł w Los Angeles 15 lutego 1988 roku, w wieku sześćdziesięciu dziewięciu lat, po dziesięciu latach operacji z powodu raka.