Albert Einstein

Pochodzenie i młodość

Albert Einstein urodził się w Ulm, w Królestwie Wirtembergii, 14 marca 1879 roku jako syn Hermanna Einsteina, kupca i inżyniera, i Pauline Koch, a dorastał w Monachium, gdzie jego ojciec i stryj Jakob założyli firmę produkującą sprzęt elektryczny. Jego rodzice byli świeckimi Żydami aszkenazyjskimi, najpierw chodził do katolickiej szkoły podstawowej w Monachium, a choć nie wyznawał żadnej religii, w 1954 roku pisał o narodzie żydowskim jako o narodzie, do którego z radością należy.

Praca i kariera

Kształcił się na nauczyciela matematyki i fizyki w federalnej szkole politechnicznej w Zurychu, którą ukończył w 1900 roku, w 1901 roku został obywatelem Szwajcarii i znalazł posadę w Urzędzie Patentowym w Bernie. W 1905 roku opublikował cztery prace, o kwancie światła i zjawisku fotoelektrycznym, o ruchach Browna, o szczególnej teorii względności i o równoważności masy i energii, które zmieniły spojrzenie na przestrzeń, czas i materię.

Po katedrach w Zurychu i Pradze przeniósł się w 1914 roku do Berlina, a jesienią 1915 roku ukończył ogólną teorię względności, której przewidywanie ugięcia światła gwiazd przez Słońce potwierdzono podczas zaćmienia 29 maja 1919 roku.

Uznanie

Samodzielnie otrzymał Nagrodę Nobla z fizyki za rok 1921, z rocznym opóźnieniem, w 1922 roku, za zasługi dla fizyki teoretycznej, a zwłaszcza za odkrycie prawa zjawiska fotoelektrycznego. Pomagał Chaimowi Weizmannowi zbierać fundusze na Uniwersytet Hebrajski w Jerozolimie, którego był jednym z symbolicznych założycieli, gdy otwarto go w 1925 roku, i któremu zapisał swoje papiery i spuściznę literacką. W 1933 roku, nie mogąc wrócić do nazistowskich Niemiec, zrzekł się obywatelstwa niemieckiego, prosił brytyjskich przywódców, w tym Winstona Churchilla, o pomoc w wydostaniu z Niemiec żydowskich naukowców, a w październiku osiadł w Institute for Advanced Study w Princeton.

W 1940 roku został obywatelem amerykańskim i zmarł w Princeton 18 kwietnia 1955 roku, w wieku siedemdziesięciu sześciu lat, pracując niemal do końca.