Aage Bohr

Pochodzenie i młodość

Aage Niels Bohr urodził się w Kopenhadze 19 czerwca 1922 roku jako czwarty syn Nielsa Bohra i Margrethe Nørlund i dorastał w Instytucie Fizyki Teoretycznej, gdzie Werner Heisenberg i Wolfgang Pauli byli dla dzieci wujkami. Matka jego ojca, Ellen Adler, była córką duńskiego bankiera żydowskiego Davida Barucha Adlera, natomiast jego ojciec, ochrzczony w Kościele Danii, wystąpił z niego w 1912 roku.

Praca i kariera

We wrześniu 1943 roku do rodziny dotarła wiadomość, że naziści uważają ją za żydowską, ponieważ jego babka była Żydówką, a duński ruch oporu pomógł jej uciec drogą morską do Szwecji. Podążył za ojcem do Wielkiej Brytanii i Stanów Zjednoczonych, jako jego asystent w brytyjskim zespole projektu atomowego, aż do powrotu do domu w sierpniu 1945 roku. Po uzyskaniu magisterium w 1946 roku i pobycie na Uniwersytecie Columbia w latach 1949–1950 doszedł, niezależnie od tamtejszego kolegi, do idei, że ruch cząstek jądra może je odkształcić i wprawić w obrót.

Po powrocie do Kopenhagi zaczął pracować z Benem Mottelsonem i w latach 1952 i 1953 obaj wykazali, że niektóre jądra mają widma rotacyjne, godząc model powłokowy z tym obrazem kolektywnym. Doktorat uzyskał w 1954 roku, w 1956 roku został profesorem, a w latach 1962–1970 zastąpił ojca na czele instytutu, który dziś nosi imię Nielsa Bohra.

Uznanie

W 1975 roku podzielił Nagrodę Nobla z fizyki z Mottelsonem i trzecim fizykiem za odkrycie związku między ruchem kolektywnym a ruchem cząstek w jądrach atomowych oraz rozwinięcie teorii budowy jądra atomowego opartej na tym związku. Jego miejsce w tym katalogu opiera się wyłącznie na pochodzeniu, przez tę żydowską babkę, tę samą linię, według której okupanci policzyli jego rodzinę w 1943 roku. Zmarł w Kopenhadze 8 września 2009 roku w wieku osiemdziesięciu siedmiu lat, pozostawiając drugą żonę i troje dzieci.