Maria Goeppert Mayer

Pochodzenie i młodość

Maria Göppert urodziła się 28 czerwca 1906 roku w Kattowitz, wówczas w Niemczech, a dziś w Katowicach w Polsce, jako jedyne dziecko pediatry Friedricha Göpperta i Marii Wolff. Jej dziadek ze strony ojca, profesor prawa Heinrich Robert Göppert, poślubił Gertrudę Landsberg, córkę wrocławskiego rajcy ze znanej żydowskiej rodziny Landsbergów; oboje jej rodzice byli protestantami, a jej miejsce w tym katalogu opiera się na pochodzeniu, przez tę babkę.

W 1910 roku rodzina przeniosła się do Getyngi, gdzie Maria przeszła od matematyki do fizyki pod kierunkiem Maxa Borna i w 1930 roku obroniła doktorat, pisząc pracę o absorpcji dwufotonowej.

Praca i kariera

W tym samym roku wyszła za amerykańskiego chemika Josepha Edwarda Mayera i wyjechała z nim na Uniwersytet Johnsa Hopkinsa w Baltimore, gdzie przepisy zakazujące zatrudniania żon profesorów zostawiły jej jedynie posadę asystentki. Od 1933 roku, gdy nazistowskie ustawy usunęły z niemieckich uczelni profesorów żydowskiego pochodzenia, wraz z Karlem Herzfeldem uczestniczyła w pomocy dla uczonych uchodźców. Na Uniwersytecie Columbia pracowała w czasie wojny nad rozdzielaniem izotopów uranu, a w 1946 roku przeniosła się do Chicago, gdzie uniwersytet jej nie płacił, ale została starszym fizykiem w Argonne National Laboratory.

Od 1948 roku szukała wyjaśnienia, dlaczego jądra o pewnych magicznych liczbach protonów lub neutronów są wyjątkowo trwałe, a w 1949 roku, po pytaniu Enrica Fermiego, wykazała, że jądro zbudowane jest z zamkniętych powłok.

Uznanie

W 1960 roku została profesorem zwyczajnym na Uniwersytecie Kalifornijskim w San Diego, a w 1963 roku podzieliła połowę Nagrody Nobla z fizyki z niemieckim fizykiem, który niezależnie doszedł do tego samego modelu, za odkrycia dotyczące powłokowej struktury jądra, a druga połowa przypadła Eugene'owi Wignerowi. Była drugą kobietą nagrodzoną Nagrodą Nobla z fizyki, po Marii Skłodowskiej-Curie, i zmarła w San Diego 20 lutego 1972 roku.