Michel Devoret

Pochodzenie i młodość

Michel Henri Devoret urodził się w Paryżu 5 marca 1953 roku i najpierw kształcił się na inżyniera, kończąc w 1975 roku École nationale supérieure des télécommunications, zanim zwrócił się ku fizyce na uniwersytecie w Orsay. W wywiadzie historii mówionej nagranym w 2021 roku powiedział, że jego rodzice byli pochodzenia żydowskiego, choć nie byli religijni. Doktorat uzyskał w 1982 roku na podstawie badań prowadzonych w ośrodku Saclay francuskiej Komisji Energii Atomowej, po czym spędził dwa lata, od 1982 do 1984 roku, jako badacz na stażu podoktorskim w laboratorium Johna Clarke'a na Uniwersytecie Kalifornijskim w Berkeley.

Praca i kariera

Tam w latach 1984 i 1985, wraz z Clarkiem i Johnem Martinisem, wówczas doktorantem, zbudował obwód z nadprzewodników rozdzielonych cienką warstwą izolatora i wykazał, że ten układ, na tyle duży, by trzymać go w dłoni, przechodzi przez barierę dzięki tunelowaniu i pochłania lub emituje energię tylko w określonych porcjach. Po powrocie do Francji założył w Saclay wraz z Danielem Esteve i Cristianem Urbiną grupę Quantronics, która wynalazła pompę elektronową, bezpośrednio zaobserwowała ładunek par Coopera i zbudowała nadprzewodzący bit kwantowy, quantronium.

W 2002 roku przeszedł na Uniwersytet Yale, gdzie z Robertem Schoelkopfem i Stevenem Girvinem pomógł opracować transmon, nadprzewodzący kubit dziś szeroko stosowany, a w 2009 roku był pionierem fluxonium; od 2007 roku kierował też katedrą fizyki mezoskopowej w Collège de France. W 2023 roku został głównym naukowcem do spraw sprzętu kwantowego w Google Quantum AI, a w 2024 roku przeszedł z Yale na stanowisko profesora Uniwersytetu Kalifornijskiego w Santa Barbara.

Uznanie

W 2025 roku podzielił Nagrodę Nobla w dziedzinie fizyki z Johnem Clarkiem i Johnem Martinisem „za odkrycie makroskopowego kwantowomechanicznego tunelowania i kwantyzacji energii w obwodzie elektrycznym”, za pracę, która według Królewskiej Szwedzkiej Akademii Nauk otwiera drogę do komputerów, kryptografii i czujników kwantowych.