Selman Waksman

Pochodzenie i młodość

Selman Abraham Waksman urodził się 22 lipca 1888 roku w Pryłuce pod Kijowem, w Imperium Rosyjskim, dziś Nowa Pryłuka na Ukrainie, jako syn Jacoba Waksmana i Fradii London. Wychował się w żydowskim domu, pod okiem matki, która prowadziła własny sklep z pasmanterią i żyła, jak pisze jego biograf, w szlachetnej tradycji żydowskiej, a przez kilka lat studiował Biblię i Talmud.

Praca i kariera

Po śmierci matki zdał w 1910 roku egzaminy w piątym gimnazjum w Odessie i od razu wyjechał do Stanów Zjednoczonych, gdzie przyjął go kuzyn hodujący kury w New Jersey. W 1911 roku wstąpił do Rutgers College dzięki stypendium stanowemu, w 1918 roku obronił doktorat z biochemii na Uniwersytecie Kalifornijskim i wrócił do Rutgers na resztę kariery, badając przede wszystkim drobnoustroje glebowe. Od 1939 roku wraz ze współpracownikami systematycznie badał drobnoustroje glebowe pod kątem działania na bakterie chorobotwórcze, a jego laboratorium wyizolowało aktynomycynę w 1940 roku, streptomycynę w 1943 roku i neomycynę w 1948 roku, spośród ponad dwudziestu takich substancji.

Streptomycyna, wyizolowana w 1943 roku przez Alberta Schatza, doktoranta z jego laboratorium, z bakterii Streptomyces griseus, stała się pierwszym skutecznym lekiem przeciw gruźlicy, a Waksman nadał całej tej klasie naturalnych inhibitorów nazwę antybiotyków. Większość tantiem trafiła do Rutgers, które zbudowało za nie Instytut Mikrobiologii, kierowany przez niego jako pierwszego dyrektora, a z części własnego udziału on i jego żona Deborah Mitnik założyli Fundację Mikrobiologii.

Otrzymał niepodzieloną Nagrodę Nobla w dziedzinie fizjologii lub medycyny za rok 1952 za odkrycie streptomycyny, pierwszego antybiotyku skutecznego przeciw gruźlicy.

Ostatnie lata

Zmarł w Hyannis w stanie Massachusetts 16 sierpnia 1973 roku i spoczywa w Woods Hole pod kamieniem, na którym po hebrajsku i po angielsku wyryto werset z Izajasza: niech ziemia się otworzy i wyda zbawienie.