Harry Markowitz

Pochodzenie i młodość

Harry Max Markowitz urodził się w Chicago 24 sierpnia 1927 roku jako jedyne dziecko Morrisa i Mildred Markowitzów, właścicieli małego sklepu spożywczego, i pisał później, że nawet nie zauważył Wielkiego Kryzysu.

Praca i kariera

Angielska Wikipedia podaje, że urodził się w rodzinie żydowskiej, choć jego własna autobiografia noblowska, wspominająca jego skrzypce i wczesną lekturę Davida Hume'a, nic nie mówi o religii. Ukończył dwuletni program licencjacki Uniwersytetu Chicagowskiego, zwrócił się ku ekonomii pod okiem takich nauczycieli jak Milton Friedman i Jacob Marschak, wszedł do Cowles Commission i w 1950 roku uzyskał magisterium. Czytając pewnego popołudnia w bibliotece Johna Burra Williamsa o wartości akcji, dostrzegł, że inwestor dbający tylko o oczekiwany zysk trzymałby jeden papier, podczas gdy prawdziwi inwestorzy dywersyfikują, bo ważą także ryzyko, które zmierzył wariancją całego portfela.

Przedstawił to w artykule Portfolio Selection, opublikowanym w Journal of Finance w 1952 roku, doktorat uzyskał w 1954 roku, a rozwinął tę myśl w książce z 1959 roku, napisanej w Cowles Foundation w Yale na zaproszenie Jamesa Tobina. W RAND Corporation, do której wstąpił w 1952 roku, pracował nad metodami macierzy rzadkich i nad SIMSCRIPT, językiem symulacji komputerowej, a w 1962 roku z Herbertem Karrem założył firmę CACI, by go wspierać.

Uznanie

Po Nagrodzie Johna von Neumanna z teorii w 1989 roku podzielił Nagrodę Nobla z ekonomii za 1990 rok z Mertonem Millerem i Williamem Sharpe'em „za pionierskie prace z teorii ekonomii finansowej”, a jego część za opracowanie teorii wyboru portfela. Wykładał wtedy w Baruch College w Nowym Jorku, a od 2007 roku do przejścia na emeryturę w 2019 roku uczył na Uniwersytecie Kalifornijskim w San Diego, któremu w 2018 roku podarował swój medal Nobla. Zmarł w szpitalu w San Diego 22 czerwca 2023 roku w wieku dziewięćdziesięciu pięciu lat.