Eleazar ben Azariah

Pochodzenie i młodość

Eleazar ben Azaria był kapłanem z Judei, żydowskim mędrcem drugiego pokolenia tannaitów, nauczycieli, których orzeczenia składają się na Misznę, i według tradycji potomkiem w dziesiątym pokoleniu Ezdrasza Pisarza; był też bogaty, właściciel stad, od których płacił dziesięcinę tysięcy cieląt rocznie, a Talmud zauważa, że mądrości człowieka zamożnego się słucha.

Praca i kariera

Sławny stał się jednego dnia: gdy koledzy Rabbana Gamaliela II usunęli go z kierownictwa akademii w Jawne za upokorzenie rabbiego Jozuego, na jego miejsce wybrali Eleazara, według tradycji talmudycznej osiemnastoletniego młodzieńca, o którym Talmud opowiada, że broda posiwiała mu w jedną noc, by wyglądał godnie w swej roli — stąd słowa, które wypowiada w Hagadzie paschalnej: „jestem jak człowiek siedemdziesięcioletni”.

Tego dnia otworzył drzwi akademii dla wszystkich uczniów i dostawiono setki ław; gdy przywrócono Gamaliela, Eleazar zachował część urzędu i nauczał co trzeci szabat. Podróżował do Rzymu z Gamalielem, Jozuem i Akiwą, by bronić sprawy Żydów, a jego nauczanie przetrwało w całej Misznie i Tosefcie — że Dzień Pojednania odkupuje grzechy wobec Boga, lecz nie grzechy wobec bliźniego, dopóki bliźni nie zostanie przebłagany, że „gdzie nie ma Tory, nie ma dobrego postępowania, a gdzie nie ma dobrego postępowania, nie ma Tory”. Zmarł na początku II wieku, a rabbi Akiwa powiedział, że wraz z nim odebrano koronę mędrców.