Asenath Barzani

Pochodzenie i młodość

Asenath Barzani urodziła się w 1590 roku w Kurdystanie, jako córka rabina Samuela ben Netanela ha-Lewiego Barzaniego, uczonego, który założył sieć jesziw w żydowskich gminach gór kurdyjskich.

Praca i kariera

Nie mając synów, ojciec sam wykształcił ją na najwyższym poziomie w Torze, Talmudzie, Midraszu, Kabale i hebrajskim — i, jak pisała, nigdy nie żądał od niej prac domowych, by mogła się uczyć. Poślubiła jego ucznia, rabina Jakuba Mizrachiego, który zastąpił jej ojca na czele jesziwy w Mosulu, pod postawionym przez ojca warunkiem, że pozostanie wolna, by dalej studiować; gdy mąż zmarł, sama objęła kierownictwo jesziwy, kształcąc rabinów i rozsyłając ich po Kurdystanie, i wychowując syna na kontynuatora linii — mimo chronicznej biedy, którą opisują jej zachowane listy, apele o wsparcie pisane wspaniałą rabiniczną hebrajszczyzną.

Gmina nadała jej tytuł tannait, żeńską formę mędrców Miszny, i uchodzi powszechnie za pierwszą znaną kobietę, która stała na czele jesziwy w dziejach żydowskich; wokół jej imienia narosły legendy o cudach. Zmarła w 1670 roku, a jej grób w Amadii pozostał miejscem pielgrzymek Żydów Kurdystanu.