Henry Bulawko

Pochodzenie i młodość

Henry Bulawko urodził się w Lidzie, wówczas w Polsce, a dziś na Białorusi, 25 listopada 1918 roku, jako syn Szlomo Zalmana Bulawki, który został ortodoksyjnym rabinem w Paryżu; rodzina przybyła do francuskiej stolicy w 1925 roku, gdy miał siedem lat, a jidysz pozostał jego pierwszym językiem.

Praca i kariera

Aresztowano go na stacji metra Père-Lachaise 18 listopada 1942 roku, więziono w Beaune-la-Rolande i Drancy, a 18 lipca 1943 roku deportowano konwojem 57 z Bobigny do Auschwitz, skąd skierowano go do pracy przymusowej w kopalni węgla w Jaworznie. W styczniu 1945 roku uciekł z marszu śmierci pod Blechhammer i 10 maja tego samego roku dotarł do Marsylii, jako jeden z nielicznych ze swojego konwoju, którzy wrócili; jego siostra Freda nie wróciła.

W 1954 roku wydał Les Jeux de la mort et de l'espoir, jedną z pierwszych francuskich relacji obozowych spisanych przez ocalałego, w czasach, gdy mało kto chciał je czytać. Przez resztę życia kierował stowarzyszeniem deportowanych z Auschwitz i związkiem byłych żydowskich deportowanych Francji, zeznawał na procesie Klausa Barbiego w 1987 roku i mówił w szkołach; przy otwarciu Mémorial de la Shoah w 2005 roku powiedział po prostu, że żyje po to, by świadczyć. Zmarł w Paryżu 27 listopada 2011 roku, dwa dni po dziewięćdziesiątych trzecich urodzinach.