Albie Sachs

Pochodzenie i młodość

Albie Sachs urodził się w Johannesburgu 30 stycznia 1935 roku jako syn związkowca Solly'ego Sachsa i Ray Ginsberg, a dorastał z matką w Kapsztadzie. Oboje jego rodzice byli litewskimi Żydami, którzy przybyli do Republiki Południowej Afryki jako dzieci z rodzinami uciekającymi przed prześladowaniami Żydów w Imperium Rosyjskim, i wychowali go w ściśle świeckim domu; on sam nazywa siebie osobą bardzo świecką, dumną z tego, że utożsamia się jako Żyd.

Studia prawnicze na Uniwersytecie Kapsztadzkim rozpoczął w wieku piętnastu lat, w 1952 roku przyłączył się do Kampanii Nieposłuszeństwa, w 1955 roku uczestniczył w Kongresie Ludu w Kliptown, a w wieku dwudziestu jeden lat został adwokatem broniącym ludzi oskarżonych na mocy rasistowskich ustaw.

Praca i kariera

Policja bezpieczeństwa objęła go zakazami i dwukrotnie przetrzymywała bez procesu w izolatce, łącznie 168 dni, o czym opowiedział w książce The Jail Diary of Albie Sachs, wydanej w 1966 roku, w którym udał się na emigrację. Spędził jedenaście lat w Anglii, gdzie w 1970 roku obronił doktorat na Uniwersytecie Sussex i wykładał prawo, a potem jedenaście lat w Mozambiku jako profesor prawa, i wraz z Oliverem Tambo pomógł opracować kodeks postępowania ANC, który zakazywał tortur.

7 kwietnia 1988 roku w Maputo bomba podłożona w jego samochodzie przez południowoafrykańskich agentów bezpieczeństwa pozbawiła go prawej ręki i wzroku w jednym oku. Jego odpowiedzią było to, co nazwał łagodną zemstą, czyli demokracja bez podziałów rasowych oparta na prawach człowieka i rządach prawa, opisana w książce The Soft Vengeance of a Freedom Fighter w 1990 roku, w którym wrócił do kraju, by pracować nad nową konstytucją.

Po pierwszych demokratycznych wyborach w 1994 roku Nelson Mandela powołał go do nowego Trybunału Konstytucyjnego, w którym zasiadał do 2009 roku i pisał orzeczenia o prawie więźniów do głosowania oraz o ludziach zagrożonych eksmisją z domów. Pomógł też ukształtować budynek Trybunału na terenie dawnego więzienia Old Fort i jego kolekcję sztuki, a w 2014 roku otrzymał Nagrodę Tanga w dziedzinie praworządności.