Michael Chekhov

Pochodzenie i młodość

Michaił Czechow urodził się w Petersburgu 29 sierpnia 1891 roku jako syn Aleksandra Czechowa, starszego brata pisarza Antoniego Czechowa, i drugiej żony Aleksandra, Natalii Aleksandrowny Golden, którą literatura naukowa — „The Routledge Companion to Michael Chekhov” i niezależne źródła encyklopedyczne — opisuje jako rosyjską Żydówkę; jego żydowskie pochodzenie idzie więc od matki, a ta karta mówi wprost, że nie wychowano go w religii żydowskiej i że dokumentacja tego pochodzenia jest naukowa, nie archiwalna.

Praca i kariera

W 1912 roku wstąpił do MChAT-u Stanisławskiego i był, wedle słów samego Stanisławskiego, jego najzdolniejszym uczniem; kierował Pierwszym Studiem teatru, grał Hamleta, Eryka XIV i Chlestakowa w przedstawieniach, o których Rosjanie lat dwudziestych mówili do końca życia, a od 1924 roku prowadził Drugi MChAT. Spory z doktryną realizmu socjalistycznego i zarzut mistycyzmu oraz idealizmu wobec jego teatru uczyniły jego pozycję niemożliwą; w 1928 roku opuścił Związek Radziecki i nigdy nie wrócił.

Pracował w Berlinie z Maxem Reinhardtem, na Łotwie i Litwie, potem w Anglii, gdzie Beatrice Straight założyła dla niego studio w Dartington Hall, a od 1939 roku w Stanach Zjednoczonych. Tam, gdzie Stanisławski kazał aktorowi czerpać z osobistej pamięci, Czechow uczył gestu psychologicznego i wyobraźni: aktor wymyśla ciało dla postaci i pozwala uczuciu podążyć za formą. Jego książka „Do aktora” (1953) i nauczanie w Hollywood dotarły do Marilyn Monroe, Gregory'ego Pecka, Anthony'ego Quinna, Yula Brynnera, a później do Clinta Eastwooda i Jacka Nicholsona. Nominowany do Oscara za „Urzeczoną” Hitchcocka w 1945 roku, zmarł w Beverly Hills 30 września 1955.