Ilan Ramon

Pochodzenie i młodość

Ilan Ramon urodził się jako Ilan Wolfferman w Ramat Ganie 20 czerwca 1954 roku i wychował się w Beer Szewie, w aszkenazyjskiej rodzinie żydowskiej, którą stulecie zdążyło już naznaczyć: jego ojciec Eliezer pochodził z Niemiec, skąd jego rodzina uciekła przed nazistowskimi prześladowaniami w 1935 roku, a matka Tonia i babka pochodziły z Polski, przeżyły Auschwitz i dotarły do Izraela w 1949.

Praca i kariera

Nazwisko zhebraizował na Ramon, wstępując do izraelskiego lotnictwa wojskowego, jak czynili wówczas piloci; jego imię znaczy drzewo. Kurs pilotów myśliwskich zaczął w 1972 roku, złamał rękę, służył w jednostce walki elektronicznej na Synaju podczas wojny Jom Kipur i ukończył kurs w 1974, latał na A-4 Skyhawku, potem na Mirage III, a w 1980 wszedł do zespołu, który postawił na nogi pierwszą izraelską eskadrę F-16. W 1981 roku był najmłodszym pilotem operacji Opera, uderzenia, które zniszczyło nieukończony iracki reaktor Osirak, a rok później latał w Libanie.

W 1987 roku uzyskał dyplom z elektroniki i informatyki na Uniwersytecie Telawiwskim, od 1990 dowodził eskadrą F-16, w 1994 został pułkownikiem i zgromadził ponad cztery tysiące godzin w powietrzu. Wybrany w 1997 roku na specjalistę ładunku, szkolił się w Centrum Kosmicznym Johnsona od 1998 i poleciał w misji STS-107 — szesnaście dni badań, w czasie których załoga pracowała na dwie zmiany przez całą dobę i wykonała około osiemdziesięciu doświadczeń.

Nazywał siebie niereligijnym i mimo to przestrzegał: pierwszy astronauta, który poprosił o koszerne jedzenie, obchodził szabat na orbicie, mówił, że czuje się reprezentantem wszystkich Żydów i wszystkich Izraelczyków, i zabrał ze sobą Torę na mikrofiszy wręczoną mu przez prezydenta Mosze Kacawa, mały zwój ocalony z Zagłady, mezuzę z drutu kolczastego oraz rysunek ołówkiem zatytułowany Krajobraz księżycowy, dzieło Petra Ginza, zamordowanego w Auschwitz w wieku szesnastu lat.

Ostatnie lata

Columbia rozpadła się nad Teksasem 1 lutego 2003 roku, szesnaście minut przed lądowaniem, i Ramon zginął wraz z sześciorgiem towarzyszy; trzydzieści siedem stron jego dziennika odnaleziono na ziemi i powoli odrestaurowano, a on sam został pierwszym cudzoziemcem odznaczonym amerykańskim Congressional Space Medal of Honor.