Friedensreich Hundertwasser

Pochodzenie i młodość

Friedensreich Hundertwasser urodził się jako Friedrich Stowasser w Wiedniu 15 grudnia 1928 roku; jego ojciec, Ernst Stowasser, katolik i technik, zmarł, gdy chłopiec miał rok, a matka, Elsa Scheuer, była Żydówką — fakt, o którym sam napisał w tekście zatytułowanym „Między Hitlerjugend a gwiazdą Dawida” i na którym opiera się ta karta.

Praca i kariera

Na wszelki wypadek ochrzciła go w 1935 roku po katolicku, a po Anschlussie zapisała do Hitlerjugend dla kamuflażu; matka i syn przeżyli wojnę ukryci w wiedeńskiej piwnicy, podczas gdy jego babkę i ciotkę deportowano i zamordowano, a około sześćdziesięciu dziewięciu członków rodziny matki zginęło w Zagładzie. W 1948 roku spędził trzy miesiące w wiedeńskiej Akademii, w 1949 roku przyjął nowe nazwisko — Hundertwasser, „sto wód”, poprzedzone później imieniem Friedensreich, „królestwo pokoju” — i malował spirale, labirynty i rozjarzone miasta w stylu, który zawdzięczał coś Klimtowi i Schielemu, a nic abstrakcji jego współczesnych.

W 1958 roku jego Manifest pleśni wypowiedział wojnę linii prostej i architekturze racjonalistycznej, „narzędziu diabła”, i zażądał prawa każdego lokatora do wychylenia się z okna i pomalowania ściany tak daleko, jak sięga ręka; ideę tę zbudował w Hundertwasserhaus, bloku mieszkań komunalnych w Wiedniu ukończonym w 1985 roku, z nierównymi podłogami, cebulastymi kopułami, drzewami rosnącymi z okien i trawą na dachu, a potem w Kunst Haus Wien, spalarni Spittelau, uzdrowisku Bad Blumau i budynkach w Niemczech, Japonii i Nowej Zelandii.

Ostatnie lata

Ekolog, zanim to słowo stało się powszechne, projektant znaczków i flag, ostatnie dekady przeżył na farmie w Zatoce Wysp w Nowej Zelandii, zmarł na morzu 19 lutego 2000 roku na pokładzie Queen Elizabeth 2 i został tam pochowany, bez trumny, pod tulipanowcem.